Przeskocz do treści

Konferencja Przedsiębiorstw Finansowych oraz Fundacja Rozwoju Rynku Finansowego zakończyły prace nad Zasadami Dobrych Praktyk. Jest to inicjatywa samoregulacji rynku pozabankowego nie ma charakteru normatywnego, a ma jedynie stanowić "wyraz dojrzałości branży pożyczkowej".

Proponowane regulacje

  • Przeciwdziałania możliwości obchodzenia obowiązujących przepisów ustawy poprzez tzw. rolowanie pożyczek;
  • doskonalenia podejścia do oceny zdolności kredytowej, a w szczególności zapobieganie przekredytowaniu konsumentów oraz wymóg weryfikacji dochodu w przypadku pożyczek o powyżej 15 000 zł;
  • zapobiegania pobierania wysokich opłat związanych z zaciągiem zobowiązań kredytowych poprzez pobieranie nadmiernych opłat, w szczególności zaprzestania pobierania przez pośredników opłaty przygotowawczej;
  • uregulowano kwestii zabezpieczeń pożyczek - wartość zabezpieczenia nie powinna przekraczać 2-krotności całkowitej kwoty do zapłaty;
  • zwiększenia wymagań kapitałowych do poziomu 500 000 zł na koniec 2020 roku oraz do 1 000 000 zł na koniec 2022 roku.

Dokument został przekazany do konsultacji, w tym regulatorom rynku oraz organom nadzorującym sektor pozabankowy.

Z miesięcznego raportu BIK wynika, że w marcu 2019 roku spadła dynamika sprzedaży pożyczek, i to zarówno w ujęciu kwotowym jak i ilościowym.

W sumie sektor pozabankowym udzielił w marcu 219,3 tys. pożyczek na łączną kwotę 564 mln PLN. W porównaniu z marcem 2018 roku zanotowano spadek o 9,8 procent w ujęciu kwotowym i 8,7 procent w ujęciu ilościowym.

W ciągu trzech pierwszych miesięcy 2019 roku sprzedano 661,6 tys. pożyczek na kwotę 1,709 mld PLN. W porównaniu z analogicznym okresem 2018 roku zanotowano spadek o 1,4 procent w ujęciu kwotowym i 2,9 procent w ujęciu ilościowym.

Średnia kwota marcowej chwilówki lub pożyczki pozabankowej wyniosła 2 582 zł i była wyższa o 1,2 procent w porównaniu z marcem 2018 roku.

W pierwszym trzech miesiącach 2019 roku liczebnie przeważały chwilówki do 1000 PLN, stanowiły one 40 procent wszystkich pożyczek pozabankowych. Wzrosła też o 7,1 procent dynamika tych pożyczek.

Natomiast bardzo duży spadek odnotowały pożyczki z przedziału 1,5 do 2 tys. PLN, udzielono ich aż o 16,4 procent mniej niż przed rokiem.

Powyższe dane dotyczą wyłącznie firm pozabankowych które mają podpisaną umowę z BIK.

Sektor firm z chwilówkami jest kojarzony ze stereotypami, według których każdy klient takiej instytucji to uzależniona od nałogów osoba bezrobotna, natomiast pożyczkodawcy to w zasadzie mafia.

Jednak rzeczywistość jest trochę inna, klientami firm z sektora pozabankowego są zazwyczaj młode osoby, posiadające stabilne dochody, a równocześnie są klientami banków.

Jak podaje Biuro Informacji Kredytowej, prawie 80 procent klientów firm pozabankowych spłaca jednocześnie kredyt w banku, z tego 60 procent nie ma z tego tytułu żadnych opóźnień.

Dlaczego więc ludzie biorą chwilówki online?

Ludzie są zainteresowania chwilówkami ponieważ mogą łatwo zaspokoić swoje potrzeby finansowo, procedura przyznawania tego typu pożyczki jest szybka i prosta, a firmy pozabankowe kuszą ofertami typu pierwsza chwilówka za darmo, lub naliczają minimalne koszty dla nowych klientów.

  • Rynek pozabankowych został rozkręcony przy pomocy dwóch czynników, intensywnej reklamy oraz promocyjnych ofert dla nowych klientów. Obecnie każdy nowy klient w konkretnej firmie może liczyć na pożyczkę za darmo. Pożyczkodawców z takimi promocjami jest kilkudziesięciu, dlatego zainteresowanie taką formą pożyczania stale rośnie.
  • Szybkość to jeden z najpoważniejszych argumentów rynku pozabankowego. Żaden bank nie jest w stanie, ze względów proceduralnych, przelać pieniędzy na konto, w sytuacji pozytywnej weryfikacji, po kilkunastu minutach od aplikacji.
  • Wygoda i prostota to kolejny argument przemawiający za popularnością tego typu produktów finansowych. Aby otrzymać chwilówkę należy wypełnić prosty formularz online, wykonać przelew weryfikacyjny, a pieniądze po kilkunastu minutach pojawią się na koncie bankowym.

Kto może dostać chwilówkę?

Teoretycznie o chwilówkę mogą starać się wszystkie pełnoletnie osoby z polskim obywatelstwem, zazwyczaj firmy ustalają minimalny wiek na 20-21 lat.
Wymogi formalne, jakie stawiają pożyczkodawcy to posiadanie konta bankowego, telefonu komórkowego oraz dowodu osobistego.
Konto bankowe potrzebne jest do wykonania przelewu weryfikacyjnego, natomiast z dowodu osobistego wymagane są takie dane jak numer seria i pesel.

Firmy z chwilówkami chcą też, aby osoba aplikująca zadeklarowała jakie ma zarobki i wydatki. Każdy potencjalny klient jest też weryfikowany w bazach dłużników, czyli popularnych Biurach Informacji Gospodarczej takich jak KRD.

 

Wg danych zebranych przez BIK, w lutym 2019 instytucje pożyczkowe działające na rynku pozabankowym udzieliły 206,7 tys. chwilówek i pożyczek na łączną sumę 554 mln PLN.
Dla porównania z sektorem bankowym, tym samym okresie banki i SKOK-i sprzedały około milion kredytów na kwotę 13,44 mld PLN.

Średnia chwilówka coraz wyższa

Przeciętna wartość chwilówki pozabankowej wyniosła  2681 PLN i była o 7% wyższa od przeciętnej wartości chwilówki udzielonej w lutym 2018 roku.
W lutym 2019 roku, 11% liczby udzielonych pożyczek pozabankowych przekroczyło wartość 5000 PLN, co stanowiło 43% wartości pożyczek udzielonych w tym okresie.
Co ciekawe, aż 40% udzielonych chwilówek nie przekroczyło kwoty 1000 PLN.

Nisko-kwotowe pożyczki to domena rynku pozabankowego

Analizując sprzedaż pożyczek do 2000 PLN w okresie styczeń – luty 2019 roku:

  • firmy pozabankowe udzieliły 265,92 tys. chwilówek na kwotę 248,97 mln PLN;
  • banki i SKOK-i udzieliły 90,93 tys. kredytów gotówkowych na kwotę 107,65 mln PLN.

Jak pokazują powyższe dane, sektor pozabankowy ma prawie 3/4 runku pożyczek do kwoty 2000 PLN. Ludzie są bardziej skłonni do płacenia wyższej prowizji, kosztem czasu i prostej procedury.

Rok 2017 był przełomowy dla firm działających na rynku chwilówek online. Nowe regulacje wpłynęły na spadek przychodów i zysków całego sektora pozabankowego.

Podsumowanie roku 2017

Ograniczenia rynku, które obecnie są już uregulowane przez 13 aktów prawnych, odbiło się na firmach udzielających chwilówki przez Internet. W skrócie statystyki 2017 roku przedstawiają się następująco:

  • firmy pozabankowe udzieliły 3,87 mln pożyczek,
  • przeciętna chwilówka w 2017 wyniosła 1100 zł,
  • średni dochód na jednego klienta wyniósł 70 zł,
  • przychody sektora pozabankowego wyniósł 3,7 mld zł,
  • zysk sektora pozabankowego wyniósł 212,3 mln zł.
Infografika przygotowane przez Polski Związek Instytucji Pożyczkowych (PZIP)

Polski Związek Instytucji Pożyczkowych (PZIP) zrzeszający największych pożyczkodawców pozabankowych wycenił rentowność aktywów firm pozabankowych na poziomie 3,2%. Dla porównania, banki komercyjne maję ten wskaźnik na poziomie 1% - 2%, maksymalnie 2,5%. Jak więc widać działalność pozabankowa jest trochę bardziej zyskowna niż bankowa.

Na jednym kliencie firmy z chwilówkami zarabiają średnio nieco ponad 70 złotych. Przeciętny klient otrzymuje chwilówkę w kwocie 1100 złotych.
Obecne ograniczenia narzucają na taką chwilówkę maksymalny koszt w wysokości około 310 złotych. Z danych udostępnionych przez PZIP wynika, że przychód z przeciętnej chwilówki w wysokości 1100 złotych to 133 złotych. Warto dodać, że promocja pierwsza chwilówka za darmo znacznie obniża przychód firm pożyczkowych.

Top 5 największych firm pożyczkowych w 2017

Największe firmy pożyczkowe zrzeszone w w Polskim Związku Instytucji Pożyczkowych (PZIP). Na wstępie warto zauważyć, że w 2017 roku zysk największych firm zmniejszył się o 38%, w porównaniu z rokiem wcześniejszym. Ma to oczywisty związek z ograniczeniami rynku, w szczególności rolowaniem chwilówek.

Jedyną firmą z czołówki, która rok 2017 może zaliczyć do udanych jest Vivus, który zakończył ten rok z większym zyskiem niż w roku wcześniejszym i tym samym wysunął się na prowadzenie.

W oczy rzuca się też różnica między 4 a 5 firmą zestawienia. Wonga wypracowała tylko jednocyfrowy (w mln) zysk, a mniejsze firmy miała jeszcze gorszy wynik od brytyjskiej firmy z chwilówkami online.

Grafika przygotowane przez Polski Związek Instytucji Pożyczkowych (PZIP)

Przyznawalność chwilówek

W ostatnich latach spada odsetek wniosków akceptowanych dla nowych klientów.
W okresie od 2015 do 2017 roku przyznawalność obniżyła się o 5 pktów procentowych do poziomu 42 proc. Dane dotyczą firm zrzeszony w Polskim Związku Instytucji Pożyczkowych (PZIP).

Źródło